Pogingen overheid om meer huishoudelijk afval te scheiden

13 november 2025 Bedrijfsinformatie Pexels/Cottonbro studio
BEDRIJFSINFORMATIE | Het is voor iedereen duidelijk dat goed gescheiden afval een stuk makkelijker verwerkt kan worden dan het geval is wanneer alles door elkaar zit. Gelukkig zijn steeds meer mensen zich hiervan bewust en heeft dit als gevolg dat zij beter nadenken over het scheiden van hun afval. Een andere reden dat dit vaker gedaan wordt is door de inspanningen van de overheid, die flink heeft bijgedragen aan meer bewustwording op dit gebied.

Momenteel wordt zo'n 60 procent van al het huishoudelijke afval gescheiden. Het doel is om dit te verhogen naar 75 procent, al zal dit makkelijker zijn gezegd dan gedaan. Bij veel bedrijven gaat dit stukken makkelijker. Zij hebben dan ook toegang tot meer hulpmiddelen zoals handige balenpersen en grote containers, wat het makkelijker maakt om alles te scheiden. Om ook particulieren te stimuleren hun afval steeds meer te scheiden, zijn er verschillende doelen gesteld.

Waarom is afval scheiden belangrijk?

De voornaamste reden dat het belangrijk is om afval te scheiden is dat dit het makkelijker maakt om te recyclen. Op dit moment wordt om en nabij 60 procent van al het huishoudelijk afval gescheiden. De overheid probeert ervoor te zorgen dat dit uiteindelijk 75 procent gaat worden. Eerder werden er op dit gebied al doelen gesteld die niet haalbaar bleken te zijn. Zo was het streven om in 2020 een totaal van 100 kilogram huisvuil per inwoner per jaar op te halen en wilde men in hetzelfde jaar 75 procent van afval gescheiden hebben. Het totale gewicht per inwoner wordt zo steeds lager.

Hoewel deze doelstelling niet is behaald, blijkt wel dat veel gemeenten toch een hoop verbeteringen hebben doorgevoerd en stappen in de goede richting maken. Zo wist bijvoorbeeld in 2022 24 procent van alle gemeenten wel de magische grens van 75 procent afvalscheiding te bereiken. Dit terwijl dit in 2015, 7 jaar eerder, nog slechts 7 procent was. Daarmee is het aantal gemeenten dat dit voor elkaar heeft gekregen dus verdriedubbeld, wat aantoont dat het de goede kant opgaat met het scheiden van afval in Nederland.

Er zijn nog een aantal cijfers waaruit blijkt dat gemeenten steeds vaker hun doelstelling weten te bereiken op dit gebied. Zo werd er in hetzelfde jaar in 26 procent van alle gemeenten minder dan 100 kilogram per inwoner opgehaald. De hoeveelheid restafval was in 2015 nog 240 kilogram per persoon in heel Nederland en dat is in 2015 reeds gedaald naar 163 kilogram. Ook werd in 2022 ruim 53 procent van al het huishoudelijke afval gescheiden.

Initiatieven om afval beter te scheiden

Het streven is natuurlijk om het percentage gerecycled afval nog verder omhoog te brengen en steeds minder te produceren per inwoner. Dat het de goede kant op gaat is wel duidelijk als we kijken naar de cijfers van een aantal jaren geleden, maar zoals vrijwel altijd is er ook hier ruimte voor verbetering. Om nog meer afval te kunnen scheiden en recyclen zijn er bij de overheid een aantal initiatieven gestart in de periode tussen 2021 en 2025 die dit mogelijk moeten gaan maken.

Door bijvoorbeeld inwoners nog beter in te lichten moet het voor hen nog makkelijker en duidelijker worden om afval goed te kunnen scheiden. Veruit het grootste gedeelte van al het huishoudelijk restafval bevat namelijk kostbaar materiaal dat prima recyclebaar is. Het is daarom zonder dat er nu nog altijd een groot gedeelte van deze materialen niet wordt gerecycled terwijl dit heel goed mogelijk is. Daarnaast moet de kwaliteit van verschillende groepen afval die worden ingezameld worden verbeterd.

Dat laatste wordt uiteraard stukken makkelijker als afval goed wordt gescheiden. Al deze plannen zijn opgenomen in het Uitvoeringsprogramma Huishoudelijk Afval. Om ervoor te zorgen dat dit alles in goede banen wordt geleid, werkt de overheid intensief samen met gemeenten en organisaties die afval verzamelen en verwerken. Gemeenten mogen zelf bepalen hoe zij vuil inzamelen, maar hebben wel de verplichting om dit te doen. Dit is opgenomen in de Wet milieubeheer. Via de gemeentelijke afvalstoffenheffing betaalt ieder huishouden hier immers ook voor.

Afval gebruiken als grondstof

Uiteindelijk moet het voor alle inwoners van Nederland normaal gaan worden om op een verantwoorde en duurzame manier met afval om te gaan. Omdat dit een grondstof is die hergebruikt kan worden is het zonde en onnodig om het te verspillen. Door mensen hier bewust van te maken kan er meer gerecycled worden en wordt iedereen gestimuleerd om alles beter te scheiden. Het is dan ook een van de belangrijkste doelstellingen om dit in de komende jaren te bereiken.

Wanneer zoveel mogelijk mensen afval op de juiste manier verwerken en het in de afvalbak doen waar het voor bedoeld is, wordt het niet alleen makkelijker om dit te recyclen, maar kan er ook een groter deel hergebruikt worden. Dit is niet mogelijk als het niet goed wordt gescheiden. Wanneer papier of karton bijvoorbeeld bij het GFT-afval terechtkomt, is het recyclen ervan niet meer mogelijk. Droog papier dat op de juiste manier bij het afval wordt weggegooid kan echter prima opnieuw gebruikt worden. Als iedereen afval op de juiste manier scheidt, heeft dit dan ook een enorm positieve invloed op het milieu.