6 Foodhelden die het anders doen

Zoë van Helvoirt (BeeGrateful), Bas van Kranen (restaurant Flore), Zuzanna Zielińska (HarvestCare), Maartje Nelissen (PlantFWD), Ruud Barth (SAIA), Sam Emons en Jorian Damen (Gelukkige Groentes & De Voedseltuinders) zijn de zes Foodhelden van 2025. Deze voedselveranderaars werden afgelopen vrijdag tijdens het Food100-evenement in het zonnetje gezet.

Tegendraadse bouwers

De zes impactmakers werden gekozen uit de Food100-lijst, die in september bekend werd gemaakt. Het betreft drie helden onder de 35 jaar en drie boven de 35 jaar. Veel uit de lijst richten zich op het terugdringen van voedselverspilling, werken aan de eiwittransitie of doen onderzoek naar de ingrediënten van de toekomst. De zes Foodhelden sprongen erboven uit omdat ze, volgens de jury, “dwars tegen de stroom in blijven bouwen aan een eerlijker, slimmer of duurzamer voedselsysteem.”

Over de 6 Foodhelden

Onder de 35 jaar

Zoë van Helvoirt is mede-oprichter van BeeGrateful, een missiegedreven onderneming die stedelijke biodiversiteit versterkt door leefruimte te creëren voor wilde bijen. Samen met haar team ontwikkelde ze innovatieve bijenhotels – zoals de Streetlight Bee&Bee die aan lantaarnpalen hangen. Ze zorgen voor nestgelegenheid, maar helpen ook bij het verzamelen van data voor onderzoek. BeeGrateful werkt samen met gemeenten, bedrijven en kennisinstellingen om deze oplossingen op te schalen. Van Helvoirt zet zich actief in als spreker en educator om bewustzijn te vergroten over het belang van wilde bijen voor gezonde ecosystemen.

Bas van Kranen, is executive chef van het Amsterdamse hotel De L’Europe (Flore). Wekelijks maakt hij een deel van zijn keukenteam vrij om onderzoek te doen naar een product. Bij Flore spelen groenten en fruit al sinds de opening een centrale rol. Ze vormen de basis van zowel het plantaardige als het omnivore menu. De keuken werkt volledig zonder zuivel. Dit is in de klassiek Franse gastronomie uitzonderlijk. De chef gebruikt plantaardige melk op basis van Nederlandse spliterwten, soja, walnoten en kastanjes. Toch serveert het restaurant ook zorgvuldig geselecteerde dierlijke producten: lijngevangen vis, antibioticavrij vlees en regeneratief geproduceerde ingrediënten. “Het gaat niet om uitsluiten, maar om begrijpen”, zegt van Kranen.

Zuzanna Zielińska is de oprichter van HarvestCare, waar regeneratieve landbouw en gezondheid met elkaar verbonden worden. Met haar achtergrond in Global Nutrition & Health ontwikkelde ze het concept Food Pharmacy, een ‘voedsel-als-medicijn’-model, waarbij chronisch zieke patiënten recepten en begeleiding van zorgprofessionals krijgen om hun gezondheid te verbeteren. Ze laten mensen op een laagdrempelige en praktische manier in aanraking komen met gezonde voeding om onder meer de toename van ziektes als diabetes type 2 in onze maatschappij te verlagen én de transitie naar een regeneratief voedselsysteem te ondersteunen.

Boven de 35 jaar

Maartje Nelissen is een duurzaamheidsexpert in de voedingssector. Ze is medeoprichter van The Food Line-up, de eerste Europese B Corp‑gecertificeerde cateraar. Daarnaast is ze oprichter van Plant FWD. Met haar werk brengt ze duurzame foodconcepten naar festivals, horeca en bedrijven. Tevens zet ze zich in om eetgewoonten te veranderen met maatschappelijke impact.

Ruud Barth is de oprichter en CEO van SAIA Agrobotics, een innovatief techbedrijf dat robotica en kunstmatige intelligentie inzet voor de glastuinbouw. SAIA heeft een gepatenteerde teeltmethode ontwikkeld die planten kort en verticaal houdt. Ook komen de planten letterlijk naar de robot toe in plaats van andersom. Het doel hiervan is om arbeidskosten te halveren en de opbrengst te verhogen. De combinatie van een mobiel plantsysteem, slimme A.I. en de snelle robotische oogstmachine moet het beheren van grootschalige kassen vereenvoudigen.

Sam Emons en Jorian Damen zijn de eigenaren van Gelukkige Groentes, een initiatief met twee voedseltuinen (in Malden en Ooij) waar op natuur-inclusieve wijze groentes, kruiden en bloemen worden geteeld. Met Gelukkige Groentes willen ze samen met hun, meer dan vijfhonderd, leden een bijdrage leveren aan een duurzaam voedselsysteem. Naast dat leden wekelijks eigen groentes kunnen komen oogsten, steunen ze door deelname ook de verduurzaming van de voedselketen: lokaal geteeld, geen verpakkingsmateriaal, geen kunstmest of pesticiden en investering in biodiversiteit.

Over Food100 en jury

Met de Food100 bieden initiatiefnemers AgriFood Capital, Food Hub, Food Inspiration en Slow Food Youth Network een podium aan impactmakers die zich inzetten voor een toekomstbestendig voedselsysteem. De Foodhelden van 2025 werden bekendgemaakt op 21 november in de hoge Balzaal van BlueCity Rotterdam.

Groepsfoto bij het Food100 evenement van 21 november (© Oene Sierksma)

Dit jaar bestond de onafhankelijke jury uit acht foodprofessionals, waaronder TommyTomato-oprichter Bas Turk, plant-forward chef Sheila Sheila Struyck en boer Ivar van Dorst van Ekoto. Zij kozen uit alle aanmeldingen de kandidaten die uitblinken in daadkracht, innovatie en een brede visie op duurzaamheid. Een ander belangrijk criterium was het vermogen om anderen mee te nemen in de voedseltransitie door actief kennis en netwerk in te zetten.

Panellid Mary van Hoek-Hendriks zegt over de aanwezige voedselveranderaars: "Ongeduldige aanjagers zijn nodig. Juist dankzij dat aanjagen worden veranderingen mogelijk gemaakt."