NIEUWS | Leidse wetenschappers zien een dalende lijn van de voedingswaarde in onze voedselgewassen. Het CO2-gehalte in de lucht blijkt de boosdoener. De onderzoekers konden een afname in het ijzer- en eiwitgehalte en toename in calorieën meten in onder meer tarwe en rijst.
Leidse onderzoekers hebben bewijs gevonden dat door toename van koolstofdioxide (CO2) in de atmosfeer de voedingswaarde van gewassen afneemt. Ze bevatten onder andere minder zink, ijzer en eiwitten. Het onderzoek is gepubliceerd in Global Change Biology en maakt onderdeel uit van het Horizon 2020 project EU 1.5° Lifestyles.
Onderzoeksmethode
Voor het onderzoek zijn data van gewassen uit diverse studies geanalyseerd en met elkaar vergeleken. In deze studies lieten wetenschappers gewassen groeien onder verschillende CO2-niveaus. Het was volgens de onderzoekers moeilijk om de data met elkaar te vergelijken vanwege de uiteenlopende CO2-concentraties die in de onderzoeken zijn gebruikt.
De onderzoekers ontdekten echter dat het effect van de onderzochte CO2-niveaus op de groei van planten lineair is. Als het CO2-niveau verdubbelt, verdubbelt ook het effect op de voedingsstoffen. Daarmee konden de onderzoekers een nulmeting maken waarmee ze alle data konden vergelijken.
Resultaten
In totaal is naar 43 gewassen gekeken, waaronder rijst, aardappels, tomaten en tarwe. De gewassen voor de verschillende studies groeiden zowel binnen als buiten onder experimentele omstandigheden. Gemiddeld dalen voedingsstoffen met 4,4 procent, maar er zijn ook dalingen gemeten van 38 procent. De voedingswaarde van rijst en tarwe namen beide aanzienlijk af als het CO2-niveau stijgt. Tegelijkertijd neemt het aantal calorieën toe in de onderzochte gewassen. Dit kan in de toekomst bijdragen aan meer overgewicht. Ook zijn er aanwijzingen dat schadelijke stoffen zoals kwik en lood in concentratie toenemen. Om dit te bevestigen is echter meer onderzoek en data nodig.
Wake-upcall
Volgens de onderzoekers suggereren de resultaten dat ons dieet nu al minder voedzaam is dan enkele decennia geleden. Wereldwijd zijn veel mensen afhankelijk van rijst of tarwe voor hun voeding. Een afnemende voedingswaarde kan, zelfs als er genoeg voedsel is, grote gevolgen hebben voor de gezondheid en bijdragen aan (verdere) ondervoeding. De onderzoekers sluiten niet uit dat we in de toekomst mogelijk ons dieet moeten aanpassen om voldoende essentiële voedingsstoffen binnen te krijgen.
Ter Haar ziet haar studie dan ook als een wake-upcall. “Met ons onderzoek benadrukken we dat voedselzekerheid ook betekent dat ons voedsel voldoende voedingsstoffen bevat. Daar moeten we meer aandacht aan geven.” De Leidse onderzoekers hopen dat deze studie de aanzet vormt voor meer onderzoek naar het effect van CO2 op nog meer gewassen. Maar ook wat andere effecten van klimaatverandering op ons voedsel zijn en hoe we gewassen kunnen aanpassen aan klimaatverandering.
Bron: Universiteit Leiden
